شعر تنها تناسب و بازی زبانی نیست




عنوان مجموعه اشعار : شاعربودن ، کم جرمی نیست!
شاعر : امیر حامدی


عنوان شعر اول : پنج ضلعی
وقتی
پنج ضلعی هایِ روسری ات
چشمک می زنند!
درونم
مانندِ پلاسکو
فرو می ریزد!
و
تو
از تک تکِ این لحظات
اسکرین شات می گیری!

عنوان شعر دوم : رقص گربه ها
سال هاست
کیسه زباله هایِ خانه تو
آهنگِ شعرهایم را
برایِ رقصِ گربه ها
می نوازند!

عنوان شعر سوم : تام وجری۲
فرمانروایی می کنند
بر قلمروی که
سال ها پیش ،
گربه ها را
دمِ حِجله
کُشته بودند!

موش ها!
نقد این شعر از : امیرعلی سلیمانی
در این یادداشت نگاهی نقادانه خواهیم داشت به سه اثر از دوست شاعر جوان امیر حامدی که آن طور که در پرونده شاعری‌شان آمده نزدیک به دو سال سابقه سرودن دارند، من سایر آثار شما در پایگاه را مطالعه کردم و باور دارم ذوق خوبی برای نوشتن دارید، اما باید این ذوق را آگاهانه در جهت کمال بخشیدن به کلام استفاده کنید. مانند این سه شعر شما امروز در فضاهای مجازی آثار زیادی خلق می‌شود، اصلا یکی از قالب‌های پرطرفدار امروز همین شعرهای کوتاه هستند، اما به جرات می‌توان نود درصد آثار با این شکل اصلا به شعر نزدیک هم نمی‌شوند، دلیل اصلی هم این است در هیچکدام از شئونات کافی نیستند، نه خیال، نه تصویر، نه مضمون ساخته شده و نه خلاقیت و عاطفه، صرفا نویسنده به کشف کوچکی(آن هم نه در معنای درست کشف) بسنده می‌کند و می‌‌رود سراغ اثر بعدی. این‌طوری می‌شود در دو ساعت یک مجموعه شعر نوشت.
وقتی
پنج ضلعی هایِ روسری ات
چشمک می زنند!
درونم
مانندِ پلاسکو
فرو می ریزد!
و
تو
از تک تکِ این لحظات
اسکرین شات می گیری!
پنج ضلعی روسری چطور چشمک می‌زند، شاید منظور درست‌تر این بود که به چشم می‌آید. برای این چشمک زدن چه تناظر درستی در شعر خلق شده؟ اصلا چه استفاده‌ای از چشمک شده؟ اگر می‌گفتید مانند پلاسکو فرو می‌ریزم حداقل تصور آن مرکز خدابیامروز به پیکر انسان باور پذیر‌تر بود تا وقتی که گفته‌اید درونم مانند پلاسکو فرو می‌ریزد. باز هم اگر به جای اسکرین شات که اساسا آمدنش در این شعر هم بی‌پشتوانه است می‌نوشتید عکس می‌گیری باز با واقعه پلاسکو تناسب بیشتری داشت. می‌بیند که در تشبیه فروریختن عاشق به پلاسکو تا چه حد ناآگاهانه پیش رفته‌اید. اساسا در این شعر به ظاهر تناسبی وجود دارد اما برای خلق یک اثر کامل به شدت ناکافی‌ست.
سال هاست
کیسه زباله هایِ خانه تو
آهنگِ شعرهایم را
برایِ رقصِ گربه ها
می نوازند!
فرمول در این شعر هم مانند شعر قبلی‌ست تناسب گربه و زباله تنها نقطه قابل اتکای این متن است، تناسبی که اصلا برای ساخت یک شعر کافی‌ نیست. تصویر آهنگ نواختن کیسه زباله و رقصیدن گربه‌ها تا چه درست ساخته شده است؟ توجه کنید این تصاویر وقتی نتوانند عاطفه مخاطب را با خود همراه کنند ناکارامد به نظر می‌آیند.
فرمانروایی می کنند
بر قلمروی که
سال ها پیش ،
گربه ها را
دمِ حِجله
کُشته بودند!

موش ها!

موش بر قلمرو فرمانروایی می‌کند، این درست اما استفاده از ضرب المثل گربه را دم حجله کشتن چه ارتباط روشنی با این متن دارد؟ گربه‌ها قلمرو را کشته بودند؟ تصور می‌کنم آنقدر در بازی زبانی غرق بوده‌اید که کارکرد استخدام‌هایتان را به کل فراموش کرده‌اید.

در هر سه اثر شما ذهن ماجراجوی شما به خوبی خود را نشان می‌دهد اما باید برای تک تک کلماتی که در شعر استفاده می‌کنید پشتوانه بسازید، فراموش نکنید شاعر در مقابل کلمات مسئول است.

با آرزوی توفیق.

منتقد : امیرعلی سلیمانی

شاعر، منتقد و ترانه‌سرا/ متولد 14 آذر 1370/ دانشجوی دکتری زبان شناسی/ متولد صحنه/ مدیر مسئول نشر نزدیک‌تر



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.