قدن زدن در شعرهای بعدی




عنوان مجموعه اشعار : سری اول
شاعر : پریسا رئوفی


عنوان شعر اول : تاوان
دیگری گندم خورد ،حکم همه باشد عذاب
از بهشت با گندم آییم میرویم با صد ثواب

ما به تاوان پدر مغلوب شیطان گشته ایم
اوبه گندم در زمین و ما به دوزخ با شراب

میکند آمرزشش با بودنش روی زمین(سوره بقره)
اوبه بخشش دلخوش و در جان ماهم اضطراب

دیدن جنت به ما خواب شتر از پنبها
گه گهی در خواب خود بینیم ز جنت یک سراب

گر بپرسم از خدا و از زمینش علتی
صمُ بکم عمی بر پرسشم باشد جواب

اینهمه ادم هلاک از دوری جنت شده
یکنفر را جان بگیری پاسخت باشد طناب

اینهمه طغیانگری را حضرت ادم دلیل
بارالها در قضاوت این سخن را کن حساب


عنوان شعر دوم : قمار عشق
دلا امشب به من باز آ که جانم سخت غمگین است
نمیدانی غمت یارا که بی اندازه سنگین است

چه شرطی کرده بودی تو ،قمار عشق را بردی
دلم از تن جدا کردی و این عهد نامه ننگین است

به جانم انقلابی شد ،نه اهل کودتا بودی
ولیکن انقلابت هم چو چشمان تو رنگین است

تو کافر بودی اما من مسلمانم به لب هایت
اگرچه خوب میدانم که لبهای تو بی دین است

لجام اسب عشقت هم دگر راهش نمیبندد
چوتو سرکش شد و رسمش مثال اسب بی زین است

مرا هرگز نبخشیدی که لبهای تو بوسیدم
گناهی کردم و شادم ، که لبهای توشیرین است

به مویت جان خود دادم به چشمت تن کفن کردم
گله از تو ندارم چون مرام عاشقی این است


عنوان شعر سوم : هوس عشق
عشق یعنی بشوم محو دوچشمت باهم؟
برود تاب و قرارم ؟به زیادت یا کم؟

هی ز خود بگذرم و هی بتو افزون گردم؟
و به این عشق بگو خنده بر آید یا غم؟

خنده و شادی و خوش بودن و مستی امروز
و به فردا غم و اشک و تب و بغض و ماتم؟

به گمانم که هوس را دل ما سازد عشق
و نه این عشق همانست که من میخواهم...
نقد این شعر از : ساجده جبارپور ماسوله
شعر خانم رئوفی گرامی را خواندم. ایشان 19 ساله‌اند و در ابتدای راه شعر. من معمولا در نقد شعر سریع به سراغ اصل حرف می‌روم و آن چیزی نیست جز بررسی شعر شما. معمولا وقتی شاعران جوان شروع به سرایش شعر سنتی می‌کنند کم و بیش دچار شکست وزنی یا اضافه و کم بودن هجاها هستند. آنچه کار را مشکل می‌کند مکث روی هجاها و سعی در ویرایش ممتد آن‌هاست. شما باید بگذرید. بگذرید و بنویسید. خواندن شعر از شاعران کهن و معاصر و سعی بر انتخاب یک وزن راحت برای سرودن شعر و از سوی دیگر نوشتن و رد شدن می‌تواند مشکل وزن را زودتر حل کند. از همین ابتدا بگویم که من قصد ندارم دست روی نقاط شکسته‌ی شعر شما بگذارم چون معتقدم فعلا راه درست برای شما کنار گذاشتن آثار سروده شده و سرودن اثر جدید است.
مسئله دیگری که بهتر است به آن اشاره کنم این است که قرار نیست در این متن تعریف و تمجیدی بشنوید. شما در سن درستی شروع به سرایش شعر کرده‌اید و همه چیز برای پیشرفت صحیح شما مهیاست. من نمی‌دانم این چندمین شعر شماست اما اعتراف می‌کنم اگر بفهمم یکی از اولین شعرهای شماست قطعا شعر و قلمتان را می‌ستایم. چرا که روی اولین آثار خودم اصلا نمی‌توان اسم شعر گذاشت. برای پیشرفت سریع دو چیز لازم است. یک سیر مطالعاتی درست. دوم خواندن دیگر نقدهای پایگاه. شما می‌توانید با خواندن آثار دیگر شاعران پایگاه و نقد‌های نوشته شده با آفاتی که ممکن است هر شعری را درگیر کند آشنا شوید. از طرفی در مواقعی ناقد درباره اینکه چرا یک شعر خوب است صحبت می‌کند که به نظرم خواندن اینگونه نقدها اهمیت بیشتری نسبت نقدهایی که درباره به شناخت آفات است دارد. سیر مطالعاتی درست می‌تواند تا حد بسیاری کمک‌حال شما باشد.
اگر دوباره به شعر شما برگردیم بد نیست درباره یکی دیگر از مسائلی بنویسم که اغلب تازه شاعران با آن درگیرند. ابتدا که وارد وادی شعر شده بودم معمولا پیران انجمن شعر ما از اصطلاحاتی برای نقد شعر استفاده می‌کردند که برایم مفهومی نداشت. در واقع یک نفر باید ابتدا اصطلاح را برایم توضیح می‌داد تا بعد بتوانم نقد را تحلیل کرده به مشکل شعرم پی ببرم. اصطلاحاتی مثل محور افقی و عمودی، ضعف تألیف، سکته و.... آنچه اکنون می‌خواهیم در مورد آن صحبت کنیم ضعف تألیف است. ضعف تألیف طبق تعریفی که در پایگاه نقد شعر موجود است یعنی : در علم معانی، نادرستی و سستی سخن به سبب تقدم و تأخری که بر خلاف قواعد دستور زبان در اجزای کلام واقع شود، یا حذفی ناروا که در آن‌ها پیش آید، یا استعمال نا به جای کلمه‌ای در ترکیب کلام را ضعف تألیف می‌گویند. مثلا در جمله «دیروز هوا گرم و من مدتی در استخر شنا کردم» حذف بود به معنای جمله آسیب زده است. پس آنچه در سیر مطالعاتی خود به فکر ارتقاء آن باشید بیان صحیح مفهومی‌ست که در ذهن دارید.
مثلا در بیت سوم از شعر اول به جای آمرزشش باید آمرزشی می‌آمد که بخشش دیگران توسط پدر یا خدا را نشان دهد. یا در بیت چهارم ضعف تالیف مشهود است که برای رفع آن می‌توانید جمله مورد نظر خود را بنویسید و بعد به شعر شدنش با شبیه‌ترین شکل ممکن به جمله اصلی و شکل صحیح گفتار فکر کنید.
از بین سه شعر ارسالی شما آن‌چه شاعر بودن شما را نشان میدهد شعر دوم است. اگر بخواهم از اصطلاحات معمول استفاده کنم باید بگویم که محور عمودی شعر دوم شما کاملا درست است. یعنی تمام بیت‌های این شعر در یک راستا و در ادامه هم سروده شده اند.
و البته از تمام ابیات شعر شما بیت چهارم را دوست‌تر دارم. امیدوارم باز هم از شما در پایگاه شعر بخوانم امیدوارم فراموش نکنید که از ابتدا گفتم بنویسید و بگذرید اما شعرهایتان را باما نیز در میان بگذارید چرا که بررسی هر شعر و نکات نهفته در آن می‌تواند پله‌ای رو به بالا باشد.
موفق باشید و باشید.

منتقد : ساجده جبارپور ماسوله

دی ماه سال 1369 در رشت‌ به دنیا آمدم. در تهران و شیراز و رشت بزرگ شدم. آب و هوا و طبع شعردوست مردم و خانواده‌ام در رشت و شیراز کار خودش را کرد و از یازده سالگی شروع کردم به نوشتن. تحصیلات و شغلم در حوزه حقوق بین الملل است که البته ربط چندانی به شعر ندارد. ...



دیدگاه ها - ۱
پریسا رئوفی » یکشنبه 16 خرداد 1400
سلام ممنون از وقتی که برای نقد و بررسی اشعار بنده گذاشتید

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.