فرم و محتوا ، هر دو يا هيچ كدام ؟




عنوان مجموعه اشعار : پنجره
شاعر : سید مهدی منتظری


عنوان شعر اول : نيستى
١)
آمدن ات
رفتنى هنوز-نيامده بود
و رفتن ات
آمدنى رفته
...................
٢)
آمدن ات
رفتنى هنوز-نزاده بود
و رفتن ات
آمدنى مرده
..................
٣)
آمدن ات
رفتنى درآينده بود
و رفتن ات
آمدنى درگذشته
..................
٤)
آمدن ات
رفتنى هماره بود
و رفتن ات
آمدنى هرگز
..................
٥)
آمدن ات
رفتنى حتمى بود
و رفتن ات
آمدنى محال
..................
٦)
آمدن ات
رفتنى زودرس بود
و رفتن ات
آمدنى ديررس


عنوان شعر دوم : -
-

عنوان شعر سوم : -
-
نقد این شعر از : حمیدرضا شکارسری
فرم شعر جلوتر يا عقب تر از محتواي شعر حركت نمي كند بلكه شانه به شانه ي آن قدم مي زند . فرم شعر مگر در مورد اشعار سنتي ، پيش از محتواي شعر تعيين نشده است بلكه همراه با محتوا شكل مي گيرد و متناسب با آن . فرم و محتوا در هم تنيده اند ، اين را هزار بار شنيده ايم !
وقتي در هنگام رويارويي با مجموعه شعري ، يك فرم را مدام در حال تكرار مي بينيم عملا مفهوم فرم را بي اعتبار ساخته ايم چون از آن مفهوم قالب را مراد كرده ايم . (يك تلقي سنتي از فرم يا شكل!) پس چه براي توجه مخاطب و منتقد مي ماند ؟ چنين مجموعه اي آشكارا توجه ما را به مضامين و محتواهاي شاعرانه ي خود جلب مي كند .
در شعرهاي «نيستي» از آقاي «سيدمهدي منتظري» ديگر فرمي نمي بينيم چرا كه پس از شعر دوم يا سوم نسبت به شكل چينش كلمات و سطرها احساس ناگيرايي و عدم تاثير مي كنيم . درست مثل مجموعه رباعي يا غزل كه تنها توجه مخاطب را به مضمون ابيات شعرها جلب مي نمايد .
اما در حيطه ي مفاهيم شاعرانه ، بازي با افعال آمدن و رفتن تمام هم و غم شاعر است . بازي هايي كه تماما آمدن را همان رفتن مي داند و رفتن را همان آمدن . در اين بين صنعت تضاد بيشترين كاربرد را يافته است كه گاه رندانه به پارادكس نزديك مي شود .
آمدن ات
رفتنى زودرس بود
و رفتن ات
آمدنى ديررس
اين كه اين مضامين تا چه حد ظرفيت گسترش و بهتر بگويم تكثير را دارند قابل بحث است . اين كه آيا نمي شد اين شعرها را ادامه داد يا از تعداد آنها كاست ؟
در هر صورت با شعرهايي روبروييم كه علي رغم پز فرم گرايي اتفاقا به شدت محتواگرايند . ذكر ميزان لذت از اين نوع شعرسرايي را به مخاطب وامي گذارم . نظر شما چيست ؟

منتقد : حمیدرضا شکارسری

حمیدرضا شکارسری شاعر و منتقد ادبی متولد 1345 تهران  لیسانس زمین شناسی - شاعر برگزیده و برنده اولین جایزه ادبی قدس - شاعر برگزیده جشنواره شعر فجر در بخش شعر امروز انقلاب سال 1387 - داوری دهها جشنواره و کنگره شعری سراسری و استانی کشور - ارایه دهها ...



دیدگاه ها - ۳
سید مهدی منتظری » پنجشنبه 02 آذر 1396
جناب بيابانى عزيز: سلام. از حضور شما تشكر ميكنم. به نظرم سوء تفاهم كوچكى رخ داده است. از نظر من، فقط شعر شماره ى يك ارزش نقد و بررسى دارد و بقيه بهتر بود ارسال نمى شدند. درود بر شما.
قاسم بیابانی » چهارشنبه 01 آذر 1396
سلام جناب منتظری عزیز من به منتقد به عنوان یک خواننده حق می دهم که درباره کل مجموعه نظر بدهد با توجه به اینکه شما یک بسته فرستاده اید و نه یک شعر اما نظر من درباره شعر اول از نظر من شما سعی کردید که فضای نامتجانس و مقابل هم را نشان بدهید و اینکه ایا در این فضا شما حرف تازه و نو زده باشید من در تردید هستم و حرف تازه ای نشنیدم اگر چه شاید به نظرتان کلمات در کنار هم خوب هم نشسته باشند(بازی با واژه ها)
سید مهدی منتظری » دوشنبه 29 آبان 1396
بسيار تشكر ميكنم. فقط يك نكته: اينها مجموعه شعر نيستند؛ همه در واقع يك شعرند. من تمام آنها را فرستادم به اميد آن كه شما در نقد خود فقط يكى را به عنوان الگو مورد كنكاش قرار دهيد. شايد بهتر بود فقط يكى از آنها (مثلاً مورد اول) را مى فرستادم، زيرا پس از انتخابِ مناسب ترينِ آنها بقيه را بايد عملاً دور بريزم. شما فرض كنيد من فقط يكى را فرستاده ام، و نظر كلى خود را به اجمال درباره ى آن بفرماييد، البته اگر فرصت داشته باشيد. پيشاپيش سپاسگزارم.

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.