كوتاه نويسي و ضرورت هايش




عنوان مجموعه اشعار : فرشته ی واژه ها
شاعر : میثم علوی


عنوان شعر اول : 1

فرشته ای پنهان
میان چشمهایت است
ستاره ای در گلویت
کدام باد گیسوانت را شانه زده
که اینچنین حیرانی؟


عنوان شعر دوم : 2
پی تسکین واژه ها را میگردی
پی واژه ها سکوت می کنی
و نگاه می کنی به فاصله ها
که صدا می کند

عنوان شعر سوم : 3
یک آسمان سکوت
در چشمان توست
وقتی بادها
در خالی پنجره
تو را نشانه می روند
نقد این شعر از : حمیدرضا شکارسری
در اين كه شعر كوتاه و معناي گسترده تر كوتاه سرايي از الزامات و نيازهاي فرهنگي و ادبي روزگار ماست هيچ ترديدي وجود ندارد .
مشكلات اقتصادي و معيشتي مردم كه نه وقتي براي مطالعه ي آنها خصوصا در زمينه ي شعر و ادبيات باقي مي گذارد و نه سهمي از سبد هزينه هاي رندگي آنها را به شعر و ادبيات اختصاص مي دهد ، از مهم ترين دلايل رجوع خوددآگاه يا ناخودآگاه شاعران به كوتاه سرايي و كوتاه نويسي دانست .
همچنين گسترش روزافزون فضاهاي مجازي كه مشوق و مقوم كوتاه نويسي و كوتاه سرايي هستند ، از دلايل پراهميت اين گونه نوشتن است .
در هر صورت اما مي توان گفت در اين روزگار « ميثم علوي » با كوتاه سرايي هايش ، در واقع به شرايط فرهنگي و ادبي زمانه اش توجه كرده است و به نيازهاي آن پاسخ داده است .
از سوي ديگر اما كوتاه سرايي لزوما ساده نويسي نيست . كوتاه سرايي جمع كردن بحري در كوزه اي ست پس علي رغم پندار اوليه ، چندان هم ساده و در دسترس نيست ... اين جاست كه «علوي» كم مي آورد .
در شعر اول علي رغم كوتاهي اثر و سهولت بيشتر كار براي رسيدن به انسجام ، سه سطر اول اساسا به دو سطر آخر هيچ ربط ساختاري ندارد . در ضمن مي توان از فعل موجود در سطر دوم شعر صرف نظر كرد .
در شعر دوم « علوي » بيشتر از انسجام اثر در پي موسيقي اثر بوده است . جدابيت هم صدايي تسكين و سكوت و سپس فاصله و صدا باعث شده است كه شاعر از معنا و مفهوم سطرها غافل شود و از خود نپرسد كه دو سطر آخر اساسا چه معنايي دارند :
و نگاه می کنی به فاصله ها
که صدا می کند
ضعف تاليف در پايان بندي اين شعر كاملا مشهود است . آن هم در شعر كوتاه كه پايان بندي نقشي غيرقابل انكار در موفقيت و تاثيرگذاري اثر ايفا مي نمايد . آن گونه پايان بندي كه موجب شگفتي و يا كنجكاوي مخاطب گردد و شعر را در ذهن او ادامه دهد .
شعر سوم شعر به نسبت موفق تري ست . اگر چه فقدان مضمون تازه و ايده ي جديد ، شعر را از آن انرژي مورد انتظار محروم ساخته است . اين حكم البته علمي نيست و تا حدي ذوقي ست . ذوق من منتقد كه ممكن است با ذوق تك تك مخاطبان اين سطرها متفاوت باشد . ذوقي كه مي گويد باز هم آن ارتباط دقيق و غيرقابل گسست بين دو سطر اول و سه سطر پاياني شعر برقرار نشده است و به همين دليل شعر مي تواند داراي پايان بندي و شروعي جز اين كه هست باشد .

منتقد : حمیدرضا شکارسری

حمیدرضا شکارسری شاعر و منتقد ادبی متولد 1345 تهران  لیسانس زمین شناسی - شاعر برگزیده و برنده اولین جایزه ادبی قدس - شاعر برگزیده جشنواره شعر فجر در بخش شعر امروز انقلاب سال 1387 - داوری دهها جشنواره و کنگره شعری سراسری و استانی کشور - ارایه دهها ...



دیدگاه ها - ۳
سجاد سبحاني » شنبه 17 شهریور 1397
نقد بسيار دقيق و استادانه اي بود. سپاس. از راهنمايي هاي متن نقد در خصوص ضرورت هاي كوتاه نويسي بسيار بهره گرفتم....مجدداً سپاس
میثم علوی » سه شنبه 16 مرداد 1397
ممنونم از منتقد محترم آقای حمیدرضا شکارسری عزیز.
حمیدرضا شکارسری » چهارشنبه 24 مرداد 1397
منتقد شعر
بزرگواريد

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.