بیت مطلع خیلی مهم است



دنیای من غیر از تو گفتن را بلد نیست
دوری ولی این فاصله ها گاه بد نیست

حال غزل خوب است، اما خواهر ماه !
در ساحلم وقتی نباشی جزر و مد نیست

پاییز می ایید تو را با من بیبیند
پاییز آمد... دید ما دوریم ، بد نیست ؟

با این قطار شهر می آیم به سویت
این راه را هرچند غیر از دیو و دد نیست

مردم به من دیوانه میگویند، اما
دیوانه می داند جواب عشق رد نیست !
نقد این شعر از : آرش شفاعی
سخن گفتن دربارۀ شعر شاعری که سابقه ای کمتر از یک سال در شعر دارد، هم سخت است و هم آسان. آسان است چون می توان با این قید که شاعر هنوز سابقه و تجربۀ زیادی ندارد، ایرادات و سستی های شعر او را نادیده گرفت و شاعر را تشویق کرد که بیشتر بخواند و بنویسد. البته این کار سخت هم هست چون باید به هرحال دربارۀ شعر و ایراداتش با شاعر سخن گفت اما به گونه ای سخن گفت که او را نسبت به آیندۀ کارش در حوزۀ شعر نومید نکرد. با این رویکرد دربارۀ این غزل به گفتن یک نکته بسنده می کنم. اولین نکته این است که شاعری که می خواهد غزل بگوید، باید بداند بیت مطلع مهمترین و حساس ترین فرصتی است که در اختیار اوست. اگر غزلی با بیت مطلع ضعیف یا متوسط پیش روی مخاطب باشد، حتی اگر بقیۀ بیت ها همگی خوب و درخشان هم باشد، به احتمال زیاد فرصت دیده شدن و خوانده شدن، پیدا نخواهد کرد چرا که مخاطب با دیدن همان بیت نخست که جان و مایه ای ندارد، از خواندن بقیۀ شعر منصرف خواهد شد. در این میان حداقل این است که شاعر بیت مطلعش به مخاطب ارائه کند که از نظر موسیقی ضعف نداشته باشد و درست و بی دردسر خوانده شود، اتفاقی که در غزل «محمداسماعیل غیبی» رخ نداده است. در مصرع دوم این بیت ما شاهدیم که کلمۀ فاصله ها باید به شکلی خوانده شود که با موسیقی طبیعی کلام تطابق ندارد و این ایراد مهمی برای یک غزل است.

منتقد : آرش شفاعی

شاعر، منتقد و روزنامه نگار. متولد 1354 در مشهد، دانشجوی دکترای علوم ارتباطات اجتماعی و دبیر سرویس فرهنگ و هنر روزنامه قدس.



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.