مطالعۀ بیشتر و یافتن الگوهای موفق



عنوان مجموعه اشعار : دوبیتی - سپید
عنوان شعر اول : دو بیتی های بارانی
تک و تنها کنار زنده رودم

دو بیتی های بارانی سرودم

روان شد اشک شوق واژه هایم

و در هر بیت دلتنگ تو بودم

محمدامین فردوسی

عنوان شعر دوم : احساس شاعرانه
شاعر باشی

باران که می بارد

زنده رود احساست جاری می شود

خاطره در دریای واژه هایت موج می زند

تا تو به اقیانوس بپیوندی

محمدامین فردوسی

عنوان شعر سوم : شعر
شعر
نقد این شعر از : پانته آ صفائی
دوبیتی یکی از قالب های رایج در ادبیات عامه و بومی سرودهای سرزمین ماست که هم سابقه ای گسترده در ادبیات پیش از اسلام دارد و هم قالبی مناسب برای انعکاس زندگی، آرزوها و دردهای مردم است. این قالب را در مناطق مختلف قلمرو زبان فارسی با نام هایی همچون بیت، بایاتی، دو بیتو، چهار بیتو، ترانه، ترانک، فهلوی، کلّه فریاد، فراقی، چهارپاره، سیتک و... می شناسند و اغلب به آواز می خوانند. صداقت در احساسات، سادگی تشبیهات و طراوت شاعرانه را از عمده ویژگی های دوبیتی برشمرده اند.
این بیان احساسات صادقانه و ساده گویی را کمابیش در دو بیتی آقای فردوسی مشاهده می کنیم. ضمن اینکه شاعر، ویژگی های ساختاری قالب دوبیتی را هم به خوبی رعایت کرده است. اما فارغ از قالب، شعر امروز، با بیانگری صرف، حتی اگر بیان احساسات باشد!- نمی تواند مخاطب را قانع کند. مخاطب امروز، به دنبال شاعرانگی، تصاویر هنرمندانه و نوآوری های بیشتر در فرم است.
از این گذشته وجود امکان دوگانه خوانی مصرع اول این دوبیتی، به رسانگی کار آسیب زده است. چون اگر «م» در کلمۀ «زنده رودم» به معنی هستم، در نظر گرفته شود، فعل این مصرع از نظر زمانی با فعل های دیگر شعر، همخوانی ندارد و ایجاد اشکال می کند. شاید با جابجایی دو مصراع اول و دوم، اماکن چنین خوانشی از مصراع اول گرفته و این ایراد برطرف شود.
به نظر می رسد اثر دوم، به خاطر رفتار معمولی با زبان، آسان گیری در بیان تصاویر، نداشتن فرم هدفمند و نداشتن لایه های عمیق فکری یا عاطفی، در حد یک متن ادبی کوتاه مانده و به شعر نزدیک نشده است.
احتمالاً مطالعۀ جدی تر شعرهای موفق در دو قالب دوبیتی و سپید، می تواند الگوی مناسبی در اختیار آقای فردوسی قرار دهد و به غنای آثار ایشان بیفزاید.
با آرزوی پیروزی برای ایشان.

منتقد : پانته آ صفائی

متولد 1359 بروجن. دارای مدرک مهندسی مکانیک از دانشگاه کاشان و دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اصفهان



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.