مُحاوره




عنوان مجموعه اشعار : شعر شبانه
شاعر : محمد قنبرپور(مازیار)


عنوان شعر اول : معنای خورشید
پشتِ حصارِ پنجره، قبل از طلوعِ شب
ای کاش محکم بسته بودم پای خورشیدُ

میلرزم از فکر و خیالِ لحظه هایی که
فانوسکای شب بگیرن جای خورشیدُ

حالا گلوی دفترم از سُرفه میسوزه
انگار یادش رفته باز، املای خورشیدُ

ای کاش الگوی زمین یکبار ساکن بود
تا به همه ثابت کنم حاشای خورشیدُ

یادم نمیره توی خلوت قول دادم که
تا بینهایت طی کنم فردای خورشیدُ


بی معنی و بی‌ربطیِ شعرم رو میدونم
من خوب میفهمم فقط حرفای خورشیدُ

عنوان شعر دوم : .
.

عنوان شعر سوم : .
.
نقد این شعر از : امیرعلی سلیمانی
در این یادداشت نگاهی نقادانه خواهیم داشت به شعر دوست شاعرمان، به باور من وقتی شاعر به سراغ زبان خاص یا فضای خاصی می‌رود باید از پس این فضاسازی تازه بر بیاید، یعنی اگر مثلا من شعری با زبان بومی بنویسم باید در متنم توجیهی وجود داشته باشد که چرا این شعر به زبان رسمی نوشته نشده است، ماجرا در شعر محاوره هم همین است، پس نکته اول تناسب بین زبان و محتواست، دوم شکل مضمون‌سازی‌ست که باید هم راستا با آن استخدام اولیه باشد، وقتی ما شعری به زبان محاوره و شکسته می‌نویسیم باید در تناسب با زبان مضامین و تصاویر هم عامیانه‌تر باشند.
من شعر شما را به دو جهت دوست داشتم، یکی اینکه تناسبی که گفتم در متن شما تا حدود زیادی برقرار است و دوم اینکه به سیاق اکثر شعرهای محاوره به سراغ قالب معمول(چهارپاره) و وزن کوتاه نرفته‌اید، این دو اتفاق در شعر شما اتفاق‌هایی‌ست که شعر را جذاب کرده است، قالب شعر غزل است و در پیام ضممیه شعر گفته‌اید به ایراد قافیه در بیت پایانی آگاه هستید، اما می‌خواهم به شما بگویم قافیه آخر هم درست است، حتی در معیار شعر با زبان معیار، بماند که در شعر محاوره قدری مسامحه بیشتر نیز لحاظ می‌شود، ما در شعر معیار هم می‌توانیم املا و حرف‌ها را قافیه کنیم به چون خود "ها" هم یکبار می‌تواند به عنوان قافیه قرار بگیرد و نه بیشتر، که در شعر شما هم این اتفاق افتاده است، حالا برسیم به خود شعر.
پشتِ حصارِ پنجره، قبل از طلوعِ شب
ای کاش محکم بسته بودم پای خورشیدُ
می‌لرزم از فکر و خیالِ لحظه هایی که
فانوسکای شب بگیرن جای خورشیدُ
بیت اول بسیار زیباست، هم خیال خوبی دارد، هم زبان سالم است و هم اینکه تا حد کافی برای شروع یک شعر جذاب است، طلوع شب زیباست و بستن پای خورشید هم تعبیری نسبتا تازه است، آن تناسبی که با زبان محاوره گفتم در این بیت خودنمایی می‌کند، این آرزو که بشود پای خورشید را بست می‌تواند با این زبان بیشتر خودنمایی کند. مصرع اول بیت دوم اما می‌توانست بهتر هم نوشته شود، وقتی یک مصرع به حرف اضافه ختم شود کمی در خوانش شعر را دچار ضعف می‌کند، مضافا بر اینکه فکر و خیال را در یک معنی به کار برده‌اید و می‌توانستید یکی را حذف کنید، اما مصرع دوم بیت دوم هم زیباست.
حالا گلوی دفترم از سُرفه میسوزه
انگار یادش رفته باز، املای خورشیدُ
ای کاش الگوی زمین یکبار ساکن بود
تا به همه ثابت کنم حاشای خورشیدُ
مصرع اول بیت سوم درخشان است، اما واقعا ارتباط کاملی با مصرع بعدی ندارد، وقتی به نظام تناسب‌ها در این بیت دقت کنید بین گلو و سرفه و از طرفی دفتر و املا نسبت هست اما بین سرفه و خورشید و سرفه و املا دیگر تناسب روشنی وجود ندارد همین باعث شده معنای بیت کمی سست به نظر برسد، حالا همین بیت را با بیت اول مقاییسه کنید، رسایی و در عین حال زیبایی بیت اول دیگر در این بیت وجود ندارد. بیت چهارم بسیار زیباست اما اگر من بودم از کلمه‌ی الگو در این شعر استفاده نمی‌کردم، هم از زبان این شعر قدری دور است و هم اینکه می‌شود با جایگزینی محاوره به معنای بیت بیشتر کمک کرد.
یادم نمیره توی خلوت قول دادم که
تا بینهایت طی کنم فردای خورشیدُ
بی معنی و بی‌ربطیِ شعرم رو میدونم
من خوب میفهمم فقط حرفای خورشیدُ
دو بیت آخر شعر تا حدودی از ضعف بیت سوم رنج می‌برند ارتباط کم بین دو مصراع و انتزاعی شدن مضمون، تا بی‌نهایت طی کردن فردای خورشید چندان مضمون عینی نیست، آن هم در شعری که ردیفش خورشید یک المان عینی‌ست، و در بیت آخر هم باز بین می‌شد مصراع اول را بسیار متناسب‌تر نوشت، چون مصرع آخر بسیار زیباست.

در مجموع شعر شما شعری خواندنی‌ست و شما شاعری خلاق هستید امیدوارم به زودی از شما شعرهای بهتری بخوانم.

منتقد : امیرعلی سلیمانی

شاعر، منتقد و ترانه‌سرا/ متولد 14 آذر 1370/ دانشجوی دکتری زبان شناسی/ متولد صحنه/ مدیر مسئول نشر نزدیک‌تر



دیدگاه ها - ۲
محمد قنبرپور(مازیار) » 4 روز پیش
سلام ممنونم جناب سلیمانی عزیز نقدتان را خواندم و سپاسگذارم وقت شزیفتان را صرف سایه قلم بنده کردید در مورد ویرایش چند مصراع حتما در اولین فرصت اقدام میکنم و ارسال میکنم و دوست دارم دوباره خودتان نگاه پر مهرتان را دریغ نکنید یاحق❤️
امیرعلی سلیمانی » 4 روز پیش
منتقد شعر
سلام و ارادت مهربان، موفق باشید

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.