با پاييز از ديروز تا امروز




عنوان مجموعه اشعار : رباعی
شاعر : محمد لطیف پور


عنوان شعر اول : پاییز

تنهاست که این چنین هراسان شده است
هم سفره ی ابر و باد و طوفان شده است

با سازِ نسیم و شعرِ باران و تگرگ
پاییزِ شکسته، برگ ریزان شده است

محمد لطیف پور


عنوان شعر دوم : .
.

عنوان شعر سوم : .
.
نقد این شعر از : انسیه موسویان
از آقاي محمد لطيف پور پيش از اين يك چهارپاره خوانده بودم. اين بار قرار است يك رباعي از ايشان بخوانيم. رباعي با عنوان "پاييز"
طبيعت و به ويژه پاييز با آن همه رنگارنگي و شورانگيزي در شعر شاعران از ديرباز تا كنون، جلوه و نمود فراوان داشته است. از فرخي يزدي و "خيزيد و خزآريد" ش تا اخوان ثالث و " باغ بي برگي" اش و فروغ فرخزاد با " كاش چون پاييز بودم" .... هر كدام نگاه تازه و منحصر به فردي به اين فصل داشته اند و تصاوير زيبا وشاعرانه اي از آن خلق كرده اند. سرودن درباره ي چنين موضوع هايي بسيار دشوار است از آن جهت كه پيشينيان به زيبايي هرچه تمام، پيرامون آن داد سخن داده اند و تو بايد يا حرفي تازه داشته باشي يا از زاويه اي جديد و متفاوت به سوژه بنگري كه براي مخاطب تازگي و جذابيت داشته باشد.
آقاي لطيف پور، براي سوژه اش قالب رباعي را برگزيده است.بعيد است بحث رباعي و موضوع پاييز در ميان باشد و انسان بي اختيار و بلافاصله به ياد رباعي معروف آقاي ميلاد عرفان پور نيفتد. شعري كه بيت دوم و به ويژه مصراع پاياني آن به لحاظ شدت كوبندگي و تأثيرگذاري، مَثَلِ سائر شده است:
عاشق نشدي وگرنه مي دانستي
پاييز بهاري ست كه عاشق شده است...
به نظر مي رسد به صورت ناخودآگاه شاعر هنگام سرودن، از اين رباعي مشهور، متاثر بوده و الهام گرفته است. نوع جمله بندي و منطق حاكم بر كلام در بيت اول هر دو رباعي كاملاً به يكديگر شبيه است كه البته چنين تاثيرپذيري هايي تا حدودي طبيعي به نظر مي رسد. اما نكته اي كه همواره پيرامون رباعي گفته مي شود اين است كه در قالب رباعي، معمولاً سه مصراع نخست مقدمه اي براي مصراع آخر و ضربه ي نهايي و حرف اصلي شاعر هستند. اما در اين رباعي مصراع پاياني يك جمله ي خبري كاملاً معمولي ست:
پاييز شكسته، برگريزان شده است
جمله اي كه به هيچ وجه انتظار خواننده ي شعر را برآورده نمي كند. ضمن اين كه تعبير "پاييز شكسته" نيز چندان گويا و رسا نيست.
اي كاش تعداد رباعي بيشتري از اين دوست شاعر مي خوانديم تا با حال و هوا و فضاي فكري و زباني ايشان بيشتر آشنا شويم. اما به هر صورت به عنوان سخن پاياني بايد گفت در كنار مطالعه ي رباعي هاي خوب از شاعران كهن، مطالعه فراوان رباعي هاي شاعران معاصر مثل قيصر امين پور، حسن حسيني، وحيد اميري، محمدرضا سهرابي نژاد، جليل صفربيگي، بي‍ژن دايي چي، ميلاد عرفان پور و ...به ايشان كمك خواهد كرد كه با حال و هواي رباعي هاي امروزي بيشتر و بهتر آشنا شوند.

منتقد : انسیه موسویان

متولد اول مرداد 1355 در مشهد كارشناس زبان و ادبيات فارسي از دانشگاه فردوسي مشهد كارشناس ارشد زبان و ادبيات فارسي از دانشگاه علامه طباطبائي شاغل در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با سمت کارشناس مسئول ادبیات کودکان و نوجوانان از سال 1374 تا کنون



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.